Dla prądu przemiennego, a więc prądu płynącego w naszych gniazdkach, moc bierna jest to iloczyn wartości skutecznych napięcia i prądu, oraz sinusa kąta przesunięcia fazowego między napięciem a prądem. Jednak jednym z najważniejszych czynników, który pozwala zrozumieć moc bierną, jest tzw. współczynnik mocy cosinus fi.
Czym jest współczynnik mocy
Współczynnik mocy cosinus fi jest to stosunek mocy czynnej do mocy pozornej.Jeżeli współczynnik ten jest równy 1, to zużycie mocy biernej jest praktycznie zerowe,a więc moc pozorna jest równa mocy czynnej. Taka jego wartość dotyczy idealnych odbiorników rezystancyjnych i jest najlepszą możliwą wartością, która stwarza najlepsze warunki do działania maszyny. Jeżeli współczynnik mocy zmierza zaś do zera, wówczas zwiększa się moc pozorna, która jest niezbędna do działania odbiorników o charakterze indukcyjnym. Powoduje to duże zapotrzebowanie na moc bierną, z której nie ma żadnego pożytku, zwiększając przy tym straty energii przy jej przesyle. Z tego względu współczynnik mocy musi być nieustannie poprawiany, poprzez odpowiednią kompensację mocy biernej.
Poprawa współczynnika mocy
Poprawa opisanego współczynnika to tzw. kompensacja mocy biernej. Do kompensacji najczęściej stosowane są baterie kondensatorów, z uwagi na liczne zalety. Należą do nich chociażby brak zużycia energii czynnej, niski koszty zakupu, łatwość w ich instalacji, stosunkowo długi czas eksploatacji oraz niewielki zakres konserwacji. Stosuje się je jednak wtedy, gdy sieć obciążona jest dużą ilością odbiorników indukcyjnych. W przypadku, gdy sieć elektryczna obciążona jest w większości odbiornikami o charakterze pojemnościowym, to do poprawy współczynnika mocy stosuje się specjalne dławiki kompensacyjne. Ich ogólnym zadaniem jest oczywiście ograniczenie mocy biernej, za pomocą zmniejszania lub zwiększania współczynnika mocy, w zależności od potrzeb, tak aby utrzymywał się na odpowiednim poziomie.
